Pomorze średniowiecznego barda | Andrzej Lampert | INAUGURACJA TMP 8.5

Pieśni Wisława z Rugii to najstarsze zachowane utwory muzyczne z obszaru Pomorza. Przetrwały do naszych czasów w postaci manuskryptu, przechowywanego w bibliotece uniwersyteckiej w Jenie. Ich autor to słowiański książę żyjący w latach 1265-1325, władający Rugią i okolicami. Po jego melodie i teksty sięgnęli kompozytor i aranżer Jakub Kraszewski oraz prof. Paweł Pieńkowski. Stworzyli oni nowe opracowania pieśni w języku polskim i z towarzyszeniem zaskakującego składu orkiestrowego.

Jeszcze przed paru laty dawny słowiański charakter Pomorza wydawał się nieobecny w naszej świadomości. Ten aspekt historii nadal bywa odbierany jako sztuczny twór poprzedniego systemu. Obecność Słowian jest jednak bogato udokumentowana przez źródła historyczne i liczne współczesne prace naukowe.

Książę Wisław III otrzymał wszechstronne jak na owe czasy humanistyczne wykształcenie, o czym świadczą pojawiające się w jego pieśniach zapożyczenia ze Starego Testamentu i antyku. Dzieła Wisława pozostały do naszych czasów dzięki zachowanemu dodatkowi do rękopisu, który przechowywany jest obecnie w Jenie (Thüringer Universitäts – und Landesbibliothek Jena). Rękopis ten, zawierający zapis nutowy i poezję z XIII i początku XIV wieku, uważa się za najważniejszy w Niemczech zachowany do naszych czasów zbiór pieśni średniowiecznych.

Dokonując aranżacji pieśni, Jakub Kraszewski postawił na niestandardowość rozwiązań muzycznych. Nawiązując do historycznego charakteru tekstu, zapisał partie liry korbowej. Pomost w kierunku muzyki współczesnej osiągnięty został poprzez wprowadzenie w skład orkiestry również sekcji rozrywkowej.

Teksty księcia Wisława zrekonstruował i przetłumaczył na język polski Paweł Pieńkowski. Opowiadają one właściwie o wszystkich sprawach, które mogły zaprzątać głowę utalentowanego władcy. Znajdziemy w nich piękne opisy zmieniających się pór roku, emocji związanych ze sprawowaniem rządów, a także – a może przede wszystkim – rozterek miłosnych czy wręcz erotycznych. Materiał miał swoją premierę online w listopadzie 2021 roku.